Over het weekend voerden de VS en Israël luchtaanvallen uit op Iran. Iran reageerde met aanvallen in de hele regio en de scheepvaart door de Straat van Hormuz kwam vrijwel tot stilstand. De militaire escalatie in het Midden-Oosten betekent opnieuw een toename van geopolitieke risico’s voor de economie en financiële markten. De belangrijkste transmissiekanalen zijn verstoringen van de energievoorziening en toenemende onzekerheid. Omdat er veel onzekerheid is over wat er nu gaat gebeuren, probeer ik wat meer inzicht te geven in de ontwikkelingen op de valutamarkten en de vooruitzichten, zegt valutaexpert Georgette Boele van ABN Amro.
In onze eerdere FX Weekly-updates heb ik uitgelegd dat beleggers vaak winst nemen op hun posities als het sentiment op de financiële markten verandert. Financiële markten proberen zich ook aan te passen aan de nieuwe werkelijkheid. De hogere olieprijzen hebben ervoor gezorgd dat men meer inflatie verwacht. Hierdoor zijn de rentes op Amerikaanse en Duitse staatsobligaties gestegen. De volatiliteit op de aandelenmarkt (de VIX) is toegenomen (maar het niveau geeft nog geen paniek aan), en de aandelenmarkten zijn gedaald. De Amerikaanse dollar is over de hele linie sterker geworden, terwijl de euro juist is verzwakt, vooral ten opzichte van de Amerikaanse dollar, Canadese dollar, Australische dollar en Japanse yen.
Wij denken dat verwachtingen van hogere inflatie en minder renteverlagingen door de Amerikaanse centrale bank de dollar sterker hebben gemaakt. De euro heeft waarde verloren ten opzichte van valuta’s van landen die olie en gas exporteren, omdat deze landen waarschijnlijk profiteren van hogere olie- en gasprijzen. De Noorse kroon steeg gisteren maar verloor vandaag weer terrein.
De euro is ook verzwakt ten opzichte van de yen, omdat beleggers een deel van hun eerder gekochte euro’s hebben verkocht. De linker grafiek op de volgende pagina laat zien dat speculanten tot afgelopen dinsdag grote netto-long posities in euro’s aanhielden.
Na de Amerikaanse dollar en Canadese dollar presteerde de yen goed. Waarom verzwakte de yen ten opzichte van de Amerikaanse dollar en Canadese dollar? De VS en Canada liggen ver van het conflict in het Midden-Oosten en produceren beide energie, waardoor ze minder kwetsbaar zijn voor verstoring in de aanvoer van olie en gas aanbod. Japan daarentegen is sterk afhankelijk van energie-import en is daardoor kwetsbaarder.
Valutavooruitzichten te midden van het conflict in het Midden-Oosten
Beleggers lijken te denken dat de VS en Canada het minst worden getroffen door de huidige crisis. Dit denkpatroon kan voorlopig aanhouden. Voor EUR/USD zijn de belangrijke niveaus om in de gaten te houden 1,15 en daaronder 1,14. EUR/USD staat nu onder het niveau van de langetermijntrend (1,1670). Dit zou kunnen betekenen dat de langetermijntrend is veranderd. Een ander valutapaar om in de gaten te houden is EUR/JPY. Beleggers hadden veel EUR/JPY gekocht, wat EUR/USD heeft geholpen. Als beleggers EUR/JPY weer gaan verkopen, kan EUR/USD verder dalen.
Maar de situatie kan snel veranderen. Wat er hierna gebeurt op de valutamarkten hangt sterk af van hoe het conflict in het Midden-Oosten zich ontwikkelt. Er zijn drie mogelijke uitkomsten voor de valutamarkten. Ten eerste: het huidige denkpatroon blijft aanhouden, waarbij de Amerikaanse dollar de voorkeur krijgt en de euro onder druk blijft staan, doordat speculanten verder winst nemen op de euro. Ten tweede kunnen beleggers Amerikaanse activa en de dollar helemaal vermijden vanwege de betrokkenheid van de VS bij het conflict. Ten derde, als het beleggerssentiment verder verslechtert of de markten in paniek raken, kunnen beleggers hun geld verplaatsen naar veilige activa zoals Amerikaanse staatsobligaties, Duitse staatsobligaties (Bunds), Amerikaanse dollar, Japanse yen en in mindere mate de Zwitserse frank. De eerste vier worden geprefereerd omdat deze markten zeer liquide zijn. De Zwitserse frank wordt gezien als een lokale veilige valuta, maar is niet zo makkelijk te verhandelen als de dollar of yen, en de Zwitserse centrale bank zal waarschijnlijk ingrijpen om te voorkomen dat de frank te sterk wordt.
Om tekenen van verslechterend sentiment op de valutamarkten te herkennen, is het belangrijk om in de gaten te houden of energiegevoelige valuta’s (zoals de Canadese dollar en Noorse kroon) beginnen te dalen – zelfs ten opzichte van de euro – wanneer olie- en gasprijzen stijgen. Zo’n ontwikkeling zou aangeven dat beleggers liquiditeit boven alles verkiezen. Een ander signaal is dat rendementen op Amerikaanse en Duitse staatsobligaties dalen terwijl de dollar en de yen over de hele linie stijgen.
Voor nu houden we vast aan onze prognoses en verwachten we dat de dollar tijdens onze prognoseperiode zal verzwakken ten opzichte van andere valuta.
