Een ‘Grexit’ in dit stadium lijkt me onwaarschijnlijk. De Griekse regering zal hier zelf niet het initiatief voor nemen omdat de euro onder de Griekse bevolking nog steeds erg populair is. Ze zullen zich dus uit de euro moeten laten zetten door de Europese leiders.
Europa wil hiertoe echter het initiatief niet nemen om tenminste twee redenen. Ten eerste zou een Grexit betekenen dat de euro blijkbaar toch gebaseerd is op een verstandshuwelijk en dus niet voor eeuwig is. Een gevaarlijk precedent. Ten tweede staat Vladimir Poetin klaar om Griekenland bij een Grexit te hulp te schieten.
In dat geval komt de Zuidflank van de Navo wel erg onder druk te staan. Dan hebben we het over een land van 11 miljoen inwoners en minder dan 2% van het euroland-bbp. Uiteraard kan er van een Griekse ‘deal’ precedentuitwerking uitgaan, maar aan verdere steun aan de periferie is waarschijnlijk toch niet te ontkomen.
Nieuwe kans
De contouren van een deal zijn zichtbaar: structurele hervormingen (waaronder meer effectieve belastinginning) in ruil voor schuldverlichting in economische zin (dus mogelijk cosmetisch versluierd). Nu zou je kunnen tegenwerpen dat de houding van de Griekse elite richting Europa al jaren weinig constructief is (Macedonië en Cyprus), maar Tsipras is juist een outsider en biedt een nieuwe kans.
Enig begrip kun je wel opbrengen voor het opschorten van het privatiseringsprogramma van de Griekse regering, omdat de te verwachten opbrengsten bij evident gedwongen verkopen natuurlijk niet groot zijn.
Tijd winnen
Niettemin zijn de te overbruggen verschillen groot. De voor de hand liggende uitweg is tijd winnen. Griekenland krijgt een overbruggingskrediet (al kan dit nooit meer zo genoemd worden) en meer tijd voor onderhandelingen. De Europese Centrale Bank (ECB) blijft noodsteun aan Griekse banken verstrekken via de Griekse centrale bank.
Grexit is een politieke beslissing. ‘Chefsache’ zoals dat zo mooi in het Duits heet. De ECB kan en zal hiervoor geen verantwoordelijkheid nemen. Het gaat dus nog wel even duren…
